Gender

Gender verwijst, afhankelijk van de context, naar verschillende maar onderling verbonden aspecten van geslacht en gender. In wetenschappelijke contexten betekent gender vaak de sociale, culturele en maatschappelijk geconstrueerde dimensie van gender: verwachtingen, rollen, normen en betekenissen die worden verbonden met “mannelijkheid”, “vrouwelijkheid” of andere gendercategorieën. Lichamelijke geslachtskenmerken en medische of juridische toewijzingen zijn daarvan te onderscheiden, maar staan er niet volledig los van.

In activistische, queer en persoonlijke contexten wordt gender vaak begrepen als genderidentiteit: iemands eigen ervaring, weten of gevoel van het eigen gender. Daarbij kan horen of iemand zichzelf beschrijft als vrouw, man, non-binair, agender, genderfluid of op een andere manier. Gender omvat ook hoe mensen hun gender uitdrukken of presenteren, bijvoorbeeld via kleding, taal, gedrag, naam, voornaamwoorden of lichaamstaal.

Maatschappelijk werkt gender als een ordeningssysteem dat ideeën over status, uiterlijk, rollen, levensplanning, verlangen, seksualiteit, familie en werk vormgeeft. Deze ideeën veranderen door de tijd heen en verschillen per cultuur, en worden niet door iedereen op dezelfde manier ervaren. Een respectvol gebruik van de term erkent dat gender zowel sociale structuren beschrijft als persoonlijke zelfbeschikking raakt.