Misogynie

Misogynie betekent letterlijk ongeveer “vrouwenhaat”, maar wordt tegenwoordig breder begrepen als vijandigheid tegenover en devaluatie van vrouwen, meisjes en vrouwelijkheid. Ze uit zich niet alleen in openlijke haat, maar ook in maatschappelijke normen, instituties, taal, beelden en gedragingen die vrouwen en mensen die als vrouwelijk worden gelezen naar beneden halen. Misogynie hangt nauw samen met seksisme, maar beschrijft vooral de vijandige, bestraffende of controlerende kant van patriarchale genderordes.

In een patriarchaal systeem legitimeert en stabiliseert misogynie de ondergeschiktheid van vrouwen en het behoud van mannelijke dominantie. Ze kan ertoe bijdragen dat vrouwen moeilijker toegang krijgen tot middelen, geld, onderwijs, veiligheid, medische zorg, politieke macht en gelijke rechten. Misogynie werkt vaak samen met andere vormen van discriminatie, zoals racisme, klassisme, validisme, transvijandigheid of queer-vijandigheid. Ze treft onder anderen cis vrouwen, trans vrouwen, intersekse vrouwen en non-binaire of gendernonconforme personen wanneer zij als vrouwelijk worden gezien en op die basis worden gedevalueerd.

Misogynie blijkt bijvoorbeeld uit de indeling in “goede” en “slechte” vrouwen, uit de devaluatie van seksuele zelfbeschikking, uit de aanname dat vrouwen minder geschikt zijn voor leidinggevende functies, of uit het feit dat zaken die met vrouwen en meisjes worden geassocieerd, zoals roze, make-up, romantiek, zorg of bepaalde hobby’s, als gênant, oppervlakkig of minderwaardig worden gezien. Binnen seksualiteit, daten en BDSM kan misogynie stereotype ideeën over dominantie, onderwerping, beschikbaarheid of “echte” vrouwelijkheid beïnvloeden. Consensuele erotische rollen moeten hiervan worden onderscheiden; doorslaggevend is dat ze vrijwillig worden onderhandeld en niet berusten op devaluatie, druk of structurele ongelijkheid.