Verplichte heteroseksualiteit

Verplichte heteroseksualiteit, vaak aangeduid met de Engelse afkorting comp het, verwijst naar de maatschappelijke aanname en verwachting dat heteroseksualiteit normaal, natuurlijk, universeel en voor iedereen bedoeld is. In een heteronormatieve samenleving worden niet-heteroseksuele levenswijzen, relaties en verlangens daardoor afgewaardeerd, onzichtbaar gemaakt, benadeeld of uitgesloten.

Dit betekent niet dat heteroseksuele mensen niet echt heteroseksueel zouden zijn. De kritiek is veeleer dat heteroseksualiteit wordt voorgesteld als de enige vanzelfsprekende en maatschappelijk bevoorrechte optie. Daardoor kunnen mensen hun eigen niet-heteroseksuele aantrekking lange tijd niet herkennen, onderdrukken of interpreteren als een “fase”, uitzondering of persoonlijk falen.

De term werd vooral bekend door Adrienne Richs essay “Compulsory Heterosexuality and Lesbian Existence” uit 1980. Rich analyseerde verplichte heteroseksualiteit als een maatschappelijke institutie die met name lesbische existentie onzichtbaar maakt en controleert. Het concept is een belangrijk referentiepunt voor latere theorieën over heteronormativiteit, queer kritiek en feministische maatschappijanalyse.